​កំពង់ធំ​៖ ​ជប៉ុន​គ្រោង​នាំយក​បច្ចេកវិទ្យា​ចម្រាញ់​ប្រេង​សំបក​ស្វាយ​ចន្ទី ​(​CNSL​)​ ​មកកាន់​ខេត្ត​កំពង់ធំ ​ដើម្បី​សាកល្បង​ផលិត​ប្រេង​ពី​សំបក​ស្វាយចន្ទី ​និង​កែច្នៃ​កាកសំណល់​ដែល​នៅសល់​ទៅ​ជា​ផលិតផល​មាន​មូលដ្ឋាន​ពី​កាបូន​ ​ខណៈ​គម្រោង​នេះ​ត្រូវ​បាន​គេ​រំពឹង​ថា​នឹង​បើក​ឱកាស​ថ្មី​សម្រាប់​ការ​បង្កើត​តម្លៃ​បន្ថែម​ក្នុង​វិស័យ​ស្វាយចន្ទី​កម្ពុជា​។

​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​២៦​ ​ខែ​សីហា​ ​សមាគម​ស្វាយ​ចន្ទី​កម្ពុជា​ ​(​សសក​) ​បាន​ជួប​ពិភាក្សា​ការងារ​ជាមួយ​មជ្ឈមណ្ឌល​សហប្រតិបត្តិការ​ជប៉ុន​សម្រាប់​ប្រេង ​និង​ថាមពល​ប្រកបដោយ​ចីរភាព​ ​(​JC​CP)​ ​និង​ក្រុមហ៊ុន​ Top Planning ​Japan ​Co​.​,​ Ltd​. ​(​TPJ​)​ ​នៅ​ការិយាល័យ​កណ្តាល​របស់​ សសក ​ក្នុង​ខេត្ត​កំពង់ធំ​ ​ដោយ​ផ្តោត​លើ​ការ​បង្កើត​ឱកាស​ថាមពល​ក​កើត​ឡើង​វិញ​ពី​អនុផល​នៃ​ការ​កែច្នៃ​ស្វាយចន្ទី​។

J​C​CP ​តំណាង​ដោយ​លោក​បណ្ឌិត​ Okamura ​និង​ក្រុមហ៊ុន​ TPJ ​បាន​ចែក​រំលែក​ផែនការ​នាំយក​រោងចក្រ​សាកល្បង​មកកាន់​ខេត្ត​កំពង់ធំ​។​ ​គម្រោង​នេះ​នឹង​សាកល្បង​បច្ចេកវិទ្យា​ចម្រាញ់​ប្រេង​ ​CNSL ​ពី​សំបក​ស្វាយចន្ទី ​និង​វាយតម្លៃ​ឱកាស​សម្រាប់​កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ​នា​ពេល​អនាគត​ជាមួយ​ ​សសក ​និង​ឧស្សាហកម្ម​កែច្នៃ​ស្វាយចន្ទី​របស់​កម្ពុជា​។

​យោង​តាម J​C​CP ​បច្ចេកវិទ្យា​ចុងក្រោយ​របស់​ជប៉ុន​អាច​ចម្រាញ់​យក​ប្រេង​ ​CNSL ​ត្រឹមតែ​ពីរ​ដំណាក់កាល​ ​ខណៈ​ប្រព័ន្ធ​ធម្មតា​អាច​ត្រូវការ​រហូតដល់​ប្រាំ​ដំណាក់កាល​។ ​បច្ចេកវិទ្យា​នេះ​ក៏​ត្រូវ​បាន​រចនា​ឡើង​ឱ្យ​ប្រើប្រាស់​អគ្គិសនី​តិច ​ត្រូវការ​ទីធ្លា​តូច ​និង​កាត់បន្ថយ​ផលប៉ះពាល់​ដល់​បរិស្ថាន រួម​ទាំង​ការ​ភាយ​ក្លិន​ផងដែរ​។

​គម្រោង​សាកល្បង​បង្ហាញ​ប្រេង​ ​CNSL ​នៅ​រោងចក្រ​ ​Mirarth ​ក្នុង​ខេត្ត​កំពង់ធំ​ ​គ្រោង​នឹង​ចាប់ផ្តើម​ដំណើរការ​នៅ​ខែ​ធ្នូ ​ឆ្នាំ​២០២៦​។ ​រោងចក្រ​នេះ​នឹង​ក្លាយជា​រោងចក្រ​ចម្រាញ់​ប្រេង​ ​CNSL ​ទី​ពីរ​នៅ​កម្ពុជា ​បន្ទាប់ពី​រោងចក្រ​ខ្នាត​មធ្យម​មួយ​ដែល​ត្រូវ​បាន​បង្កើតឡើង​ដោយ​ក្រុមហ៊ុន​ចិន​នៅក្នុង​ខេត្ត​កំពង់ធំ​។​

​ក្រៅ​ពី​ការ​ចម្រាញ់​ប្រេង​ ​CNSL ​ភាគី​ពាក់ព័ន្ធ​ក៏​បាន​ពិភាក្សា​ពី​សក្តានុពល​នៃ​ការ​កែច្នៃ​កាកសំណល់​សំបក​ដែល​នៅសល់​ទៅ​ជា​ធ្យូង​ជីវសាស្ត្រ ​(​biochar​)​ ​សម្រាប់​ប្រើប្រាស់​ក្នុង​វិស័យ​កសិកម្ម ​ឬ​ឧស្សាហកម្ម​។

តាម​គំរូ​កែ​ច្នៃ​គ្រាប់​ស្វាយ​ចន្ទី​ឆៅ ​១០០ ​គីឡូ​ក្រាម​ ​អាច​ផលិត​បាន​សាច់​គ្រាប់​ប្រមាណ​ ​២៥​ ​គីឡូក្រាម ​និង​សំបក ៧៥ ​គីឡូក្រាម​។ ពី​សំបក​ទាំងនោះ​ ​អាច​ទទួល​បាន​ប្រេង​ ​CNSL ​ប្រមាណ​ ​១៥​ ​គីឡូក្រាម ​និង​កាកសំណល់​សំបក​ចំនួន​ ​៦០ គីឡូ​ក្រាម​។

​លោក​បណ្ឌិត​ Okamura ​បាន​លើកឡើង​ថា​ ធ្យូង​ជីវសាស្ត្រ​ពី​សំបក​ស្វាយចន្ទី​អាច​មាន​ផ្ទុក​កាបូន​រហូតដល់​ ៩០ ​ភាគរយ​ ​បើ​ប្រៀបធៀប​នឹង​ធ្យូង​អង្កាម​ដែល​មាន​ប្រហែល ៥០​ ​ភាគរយ​។ ធ្យូង​ជីវសាស្ត្រ​កសិកម្ម​អាច​ប្រើប្រាស់​ដើម្បី​កែលម្អ​សុខភាព ​និង​ជីជាតិ​ដី ​ព្រមទាំង​បង្កើន​ការ​ស្រូបយក​សារធាតុ​ចិញ្ចឹម​របស់​ដំណាំ​។​

​ការ​កែច្នៃ​អនុផល​ទាំងនេះ​អាច​បង្កើត​ខ្សែ​ច្រវាក់​តម្លៃ​បន្ថែម​មួយ​ទៀត​សម្រាប់​វិស័យ​ស្វាយចន្ទី ​ដោយ​អនុញ្ញាតឱ្យ​អ្នក​កែច្នៃ​បង្កើត​ប្រាក់​ចំណូល​ពី​សំបក ​និង​កាកសំណល់​ដែល​កន្លង​មក​ត្រូវ​បាន​ចាត់ទុកជា​សំណល់​។​

​គម្រោង​នេះ​ក៏​ត្រូវ​បាន​ចាត់ទុក​ថា​មាន​សក្តានុពល​សម្រាប់​សន្តិសុខ​ថាមពល​របស់​កម្ពុជា​។ ​លោក​បណ្ឌិត​ Okamura ​បាន​មានប្រសាសន៍​ថា​ ​ប្រេង​ ​CNSL ​អាចនឹង​ត្រូវ​បាន​យក​ទៅ​លាយ​ជាមួយ​ប្រេង​ម៉ាស៊ូត ​ដោយ​ល្បាយ​ប្រេង​ ​CNSL ​៨០​ ​ភាគរយ​ ​និង​ប្រេង​ម៉ាស៊ូត ​២០​ ​ភាគរយ ​កំពុង​ត្រូវ​បាន​សិក្សា​ជា​ប្រេងឥន្ធនៈ​ជំនួស​ដែល​អាច​ធ្វើ​ទៅ​បាន​។

​ប្រសិនបើ​បច្ចេកវិទ្យា​នេះ​បង្ហាញ​ពី​លទ្ធភាព​ជោគជ័យ​ផ្នែក​ពាណិជ្ជកម្ម ​និង​បច្ចេកទេស​ វា​អាច​ជួយ​កាត់បន្ថយ​ការ​ពឹងផ្អែក​របស់​កម្ពុជា​លើ​ការ​នាំចូល​ផលិតផល​ប្រេងកាត​។

​ក្រុមហ៊ុន​ TPJ ​មាន​ផែនការ​ស្វែងរក​ការ​គាំទ្រ ​និង​កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការ​បន្ថែម​ពី​ភាគី​ពាក់ព័ន្ធ​ ​រួមទាំង​ក្រសួង​ទទួល​បន្ទុក​វិស័យ​ឧស្សាហកម្ម ​និង​ថាមពល​របស់​កម្ពុជា​ ​ខណៈ​កំពុង​ជំរុញ​គម្រោង​សាកល្បង​នេះ​។

​សម្រាប់​វិស័យ​ស្វាយចន្ទី​កម្ពុជា​ ​គំនិត​ផ្តួចផ្តើម​នេះ​អាច​ជួយ​ជំរុញ​ការ​អភិវឌ្ឍ​ឧស្សាហកម្ម​កែច្នៃ​ដែល​មាន​សមាហរណកម្ម​កាន់តែ​ខ្ពស់​ ​ដោយ​សាច់​គ្រាប់​ ប្រេង​ ​CNSL ធ្យូង​ជីវសាស្ត្រ ​និង​អនុផល​ផ្សេងទៀត​ ​អាច​ចូលរួមចំណែក​ដល់​ការ​បង្កើន​តម្លៃ​សេដ្ឋកិច្ច​ពី​គ្រាប់​ស្វាយចន្ទី​ដែល​ត្រូវ​បាន​កែច្នៃ​នៅក្នុង​ស្រុក​៕