ត្រាំ ប្រើការឆែកឆេររបស់FBI ដើម្បីសុំការបរិច្ចាគលើយុទ្ធនាការនយោបាយ ខណៈបក្សសាធារណៈរដ្ឋរិះគន់ FBI
អតីតប្រធានាធិបតីអាមេរិកលោក ដូណាល់ ត្រាំ កាលពីថ្ងៃអង្គារ បានព្យាយាមបង្វែរព័ត៌មានដែលថាការិយាល័យស៊ើបអង្កេតសហព័ន្ធ(FBI)បានឆែកឆេរផ្ទះរបស់លោកនៅរដ្ឋផ្លរីដា ក្រោម«ហេតុផលនយោបាយ» ដោយលើកឡើងពីការស៊ើបអង្កេតនៅក្នុងសារជាអក្សរ និងអ៊ីមែល ដែលប្រើដើម្បីស្នើសុំការបរិច្ចាគសម្រាប់យុទ្ធនាការនយោបាយពីអ្នកគាំទ្ររបស់លោក។
ការឆែកឆេរដែលមិនធ្លាប់មានពីមុន គឺជាការគួរឱ្យកត់សម្គាល់នៃភាពដុតដៃជើងរបស់សហព័ន្ធក្នុងការស៊ើបអង្កេតលោកត្រាំ ដែលរងការចោទប្រកាន់ថាបាន នាំយកកំណត់ត្រាប្រធានាធិបតីពីសេតវិមាន ដែលរួមបញ្ចូលទាំងឯកសារសង្ងាត់ ដោយខុសច្បាប់ ក្រោយលោកអស់ពីដំណែងកាលពីខែមករាឆ្នាំមុន។ វាធ្វើឡើង ខណៈអតីតប្រធានាធិបតីរូបនេះ ចង់ឈរឈ្មោះមកទៀតនៅការបោះឆ្នោតឆ្នាំ ២០២៤។
លោក ត្រាំ ហៅការចុះឆែកឆេរដោយមិនជូនដំណឺងថាជាការ «វាយឆ្មក់មិនសមរម្យ» ដោយព្យាយាមលាបពណ៌វាថាជាសកម្មភាពនយោបាយរបស់រដ្ឋបាលប្រធានាធិបតី ចូ បៃដិន ដែលត្រៀមខ្លួនសម្រាប់ការបោះឆ្នោតពាក់កណ្ដាលអាណត្តិនៅខែវិច្ឆិការខាងមុខនេះ ដើម្បីរាំងលោកពីការឈរឈ្មោះបោះឆ្នោតនៅឆ្នាំ ២០២៤។
តាមការចុះផ្សាយរបស់ទីភ្នាក់ងារសារព័ត៌មានរ៉យទ័រ លោក ត្រាំ និយាយក្នុងអ៊ីមែលរៃអង្គាសប្រាក់កាលពីថ្ងៃអង្គារថា៖ «ពួកគេកំពុងព្យាយាមបញ្ឈប់គណបក្សសាធារណរដ្ឋ និងខ្ញុំសារជាថ្មី។ ភាពគ្មានច្បាប់ ការបៀតបៀននយោបាយ និងការឆែកឆេរផ្ទះលោកដូចលោកជាមេធ្មប់ត្រូវតែលាតត្រដាង និងបញ្ឈប់»។
លោក ត្រាំ ចាប់ផ្ដើមបង្កើតគណៈកម្មាធិការសកម្មភាពនយោបាយ Save America របស់លោក បន្ទាប់ពីចាញ់លោក បៃដិន ក្នុងការបោះឆ្នោតឆ្នាំ ២០២០ដែលមកទល់ពេលឥឡូវ មូលនិធិនេះរ៉ៃអង្គាសបានប្រាក់ប្រមាណជាង ១០០ លានដុល្លារ។
សម្ព័ន្ធមិត្តក្នុងបក្សសាធារណៈរដ្ឋរបស់លោក ត្រាំ នៅក្នុងសភា បានប្តេជ្ញាថានឹងចាប់ផ្តើមការស៊ើបអង្កេតលើការឆែកឆេរផ្ទះលោកត្រាំដោយខ្លួនឯង ប្រសិនបើពួកគេដណ្តើមបានការគ្រប់គ្រងឡើងវិញនៃសភា ឬព្រឹទ្ធសភានៅក្នុងការបោះឆ្នោតនាខែវិច្ឆិកា។
ការឆែកឆេររបស់ FBI កាលពីថ្ងៃចន្ទ បានធ្វើឱ្យមានការភ្ញាក់ផ្អើល រហូតមានការប្រមូលផ្ដុំគ្នា ពីសំណាក់អ្នកគាំទ្រលោក ត្រាំ នៅមុខផ្ទះដែល FBI សម្រុកចូល។ លើសពីនោះ វាក៏ទាក់ទាញការរិះគន់ពីអ្នកនយោបាយបក្សសាធារណៈរដ្ឋដែលហៅសកម្មភាពរបស់ FBI ថាជា «ការវាយប្រហារនយោបាយ» ហើយលោក ត្រាំ ត្រូវបានគេដាក់គោលដៅដោយ «អយុត្តិធម៌»។
អតីតអនុប្រធានាធិបតីរបស់លោក ត្រាំ លោកMike Pence សរសេរនៅលើបណ្ដាញសង្គមធ្វីតធឺរថា៖ «ខ្ញុំចែករំលែកការព្រួយបារម្ភយ៉ាងខ្លាំងរបស់ប្រជាជនអាមេរិករាប់លាននាក់ ចំពោះការឆែកឆេរផ្ទះឯកជនរបស់លោកប្រធានាធិបតី ត្រាំ ដែលមិនធ្លាប់មានពីមុនមក។ គ្មានអតីតប្រធានាធិបតីអាមេរិកណាម្នាក់ ត្រូវរងការវាយឆ្មក់លើផ្ទះរបស់ខ្លួនក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រអាមេរិកឡើយ»។
មេដឹកនាំគណបក្សសាធារណរដ្ឋរបស់ព្រឹទ្ធសភាអាមេរិក លោកMitch McConnell ប្រតិកម្មទៅនឹងសកម្មភាពរបស់ FBI ថា ប្រទេសនេះសមនឹងទទួលបាន«ការពន្យល់យ៉ាងម៉ត់ចត់ និងភ្លាមៗ» អំពីអ្វីដែលនាំទៅដល់ការឆែកឆេរ»។ លោកនិយាយក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយថា៖ «អគ្គមេធាវីGarland និងនាយកដ្ឋានយុត្តិធម៌ គួរតែផ្តល់ចម្លើយដល់ប្រជាជនអាមេរិកហើយត្រូវតែធ្វើដូច្នេះភ្លាមៗ»។
លោកKevin McCarthy មេដឹកនាំក្រុមភាគតិចនៃសភានិយាយក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយថា៖ «ខ្ញុំឃើញឆ្អែតឆ្អន់ហើយ។ក្រសួងយុត្តិធម៌បានឈានដល់ស្ថានភាព ដែលមិនអាចអត់អោនតាមរយៈការយកការធ្វើនយោបាយកម្មធ្វើអាវុធ»។
ប៉ុន្តែប្រធានសភាលោកស្រីណាស៊ី ប៉េឡូស៊ី ច្រានចោលនូវការចេញសេចក្ដីថ្លែងការណ៍បែបនេះ ដោយនិយាយថា៖ «គ្មាននរណាម្នាក់អាចនៅពីលើច្បាប់បានទេគ្មានសូម្បីតែប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិកឬអតីតប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិក»។
ក្រសួងយុត្តិធម៌ និងFBI បដិសេធមិនធ្វើអត្ថាធិប្បាយ ឬសូម្បីតែបញ្ជាក់យ៉ាងណាទេ ពីការឆែកឆេរកាលពីថ្ងៃចន្ទ។ រឿងគួរឱ្យកត់សម្គាល់គឺថា FBI មិនអាចធ្វើសកម្មភាពបែបនេះបានដោយគ្មានការយល់ព្រមពីចៅក្រមដែលបញ្ជាក់ថាមានមូលហេតុដែលអាចនឹងកើតឡើងនោះឡើង។
អ្នកជំនាញផ្នែកច្បាប់និយាយថា សំណើនៃការឆែកឆេរ អាចប្រាកដជាត្រូវបានអនុម័តដោយប្រធានFBI លោក Christopher Wray ដែលលោក ត្រាំ តែងតាំង និងចៅហ្វាយរបស់លោក គឺលោកអគ្គមេធាវីMerrick Garland ដែលលោក បៃដិន តែងតាំង។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់រ៉យទ័រ។
ប៉ុន្តែទន្ទឹមនឹងនោះ មន្រ្តីសេតវិមាននិយាយថា លោកបៃដិនមិនត្រូវបានផ្តល់ការជូនដំណឹងជាមុនអំពីការឆែកឆេរនោះទេ។ អ្នកនាំពាក្យសេតវិមានលោកស្រីKarine Jean-Pierre ប្រាប់អ្នកយកព័ត៌មានថា គ្មាននរណាម្នាក់នៅសេតវិមានត្រូវបានជូនដំណឹងឡើយ ប៉ុន្តែលោក បៃដិន ជឿជាក់ថា ការស៊ើបអង្កេតរបស់ក្រសួងយុត្តិធម៌គួរតែ«គ្មានឥទ្ធិពលនយោបាយ» ពាក់ព័ន្ធ។
FBI មិនបានបង្ហាញពីអ្វីដែលខ្លួនកំពុងតាមរកអ្វីទេក្នុងអំឡុងពេលឆែកឆេរ ប៉ុន្តែប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកជាច្រើន រួមទាំងកាសែតញូវយ៉កថែមស៍ បានដកស្រង់ប្រភពមិនបញ្ចេញឈ្មោះ ដែលថា FBI កំពុងតាមរកឯកសារសម្ងាត់ដែលលោកត្រាំយកទៅជាមួយទៅរីសតMar-a-Lago ដែលត្រូវបានឆែកឆេរ។
លោក ត្រាំ ត្រូវប្រឈមមុខនឹងការស៊ើបអង្កេតជាច្រើន រួមទាំងការស៊ើបអង្កេតនៅទីក្រុងញូវយ៉ក លើការអនុវត្តអាជីវកម្មរបស់លោក និងសវនាការសាធារណៈដោយគណៈកម្មាធិការសភា ដែលត្រួតពិនិត្យលើព្រឹត្តិការណ៍វាយប្រហារវិមានកាពីតូល ពីសំណាក់អ្នកគាំទ្ររបស់លោក នៅថ្ងៃ ៦ មករា ឆ្នាំ ២០២១។
ការឆែកឆេរកាលពីថ្ងៃចន្ទ គ្រាន់តែជាជំហានស៊ើបអង្កេតប៉ុណ្ណោះ ហើយមិនមានន័យថាលោក ត្រាំនឹងប្រឈមមុខនឹងការចោទប្រកាន់ព្រហ្មទណ្ឌដោយស្វ័យប្រវត្តិ ឬថាលោកនឹងត្រូវរកឃើញថាមានកំហុសក្នុងអំពើខុសឆ្គងណាមួយនោះទេ។
យ៉ាងណាមិញ វាជាបទល្មើសព្រហ្មទណ្ឌក្នុងការលាក់បាំង ឬបំផ្លាញកំណត់ត្រារដ្ឋាភិបាល តាមច្បាប់កំណត់ត្រារដ្ឋាភិបាល។ ជនណាម្នាក់ដែលរំលោភលើច្បាប់នេះ ត្រូវទទួលទោសសំខាន់ៗ ដែលរួមមាន ការផាកពិន័យ ការដាក់ពន្ធនាគារ និងជាពិសេសគឺការដកសិទ្ធិក្នុងការកាន់តំណែងបច្ចុប្បន្ន ឬអនាគត។
ខណៈអ្នកនយោបាយបក្សសាធារណៈរដ្ឋ និងអ្នកគាំទ្រលោក ត្រាំ ខឹងសម្បារ និងរិះគន់ការឆែកឆេររបស់ FBI អ្នកនយោបាយបក្សប្រជាធិបតេយ្យបានសារទនឹងចំណាត់ការ ហើយផ្ដោតលើការវាយប្រហារ លើការប្រព្រឹត្តខុសដែលអាចកើតមានដោយលោកត្រាំដោយអំពាវនាវឱ្យមានការស៊ើបអង្កេតបន្ត។
លោកស្រីCarolyn Maloney ប្រធានគណបក្សប្រជាធិបតេយ្យនៃគណៈកម្មាធិការត្រួតពិនិត្យ និងកំណែទម្រង់ និយាយក្នុងសេចក្ដីថ្លែងការណ៍មួយថា៖ «ប្រធានាធិបតីមានកាតព្វកិច្ចដ៏ឧឡារិក ក្នុងការការពារសន្តិសុខជាតិរបស់អាមេរិក ហើយការចោទប្រកាន់ថាអតីតប្រធានាធិបតី ត្រាំធ្វើឱ្យសន្តិសុខរបស់យើងប្រឈមនឹងហានិភ័យដោយការការគ្រប់គ្រង់ព័ត៌មានសម្ងាត់មិនបានល្អ ត្រូវធានាឱ្យមានការត្រួតពិនិត្យខ្ពស់បំផុត»។
ចំណែកសមាជិកសភាបក្សលោកស្រីPramila Jayapal សរសេរនៅលើធ្វីតធឺរថា៖ «នោះជាអ្វីដែលកើតឡើងនៅពេលអ្នកបំពានច្បាប់ ព្យាយាមលួចការបោះឆ្នោត និងញុះញង់ឱ្យមានការបះបោរដ៏សាហាវ។លោក ដូណាល់ ត្រាំគួរតែនៅក្នុងពន្ធនាគារ។ ខ្ញុំរីករាយដែលឃើញFBI ចាត់វិធានការឆ្ពោះទៅរកការទទួលខុសត្រូវ»។
ទោះបីជាយ៉ាងនេះក្ដី លោក ត្រាំ នៅតែជាសំឡេងដ៏មានឥទ្ធិពលបំផុតរបស់គណបក្សសាធារណរដ្ឋ ហើយអ្នកសង្កេតការណ៍និយាយថា ការឆែកឆេររបស់FBI អាចជំរុញជំហររបស់លោក ជាមួយនឹងអ្នកបោះឆ្នោតមកពីគណបក្សសាធារណរដ្ឋ ដោយសារតែវាមើលទៅហាក់ដូចមានលក្ខណៈនយោបាយហួសហេតុ ស្របទៅនឹងការចោទប្រកាន់ដែលថា លោកត្រាំត្រូវបានគេដាក់គោលដៅដោយអយុត្តិធម៌។
![](https://asset.ams.com.kh/central/media/2022/08/photo_2022-08-10_00-36-58-1024x536.jpg)
ប្រភព៖ Reuters